Kuchnia zamknięta czy półotwarta: zalety, wady i dla kogo

Kuchnia zamknięta to osobne pomieszczenie z drzwiami: lepiej zatrzymuje zapachy, hałas i bałagan, ale odcina gotującego od reszty domu. Kuchnia półotwarta łączy się z salonem tylko częściowo, przez wyspę, barek, regał albo szeroki otwór, więc daje kontakt z domownikami i trochę osłony. Jeśli dużo gotujesz i cenisz spokój, lepsza będzie zamknięta. Jeśli chcesz gotować blisko rodziny, ale nie chcesz mieć całej kuchni na widoku, wybierz półotwartą.

Kuchnia zamknięta, półotwarta i otwarta w skrócie

Cecha	Zamknięta	Półotwarta	Otwarta
Oddzielenie od salonu	ściana i drzwi	wyspa, barek, regał, otwór	brak
Zapachy i para	zostają w kuchni	częściowo przenikają	trafiają do salonu
Hałas	odcięty	słyszalny	słyszalny w całej strefie dziennej
Bałagan na widoku	ukryty	częściowo ukryty	widoczny
Kontakt z domownikami	ograniczony	dobry	pełny
Miejsce na zabudowę	dużo ścian	średnio	mniej ścian

Kuchni otwartej poświęciliśmy osobny wpis: kuchnia otwarta na salon. Tutaj porównujemy dwa pozostałe układy.

Zalety kuchni zamkniętej

• Zapachy zostają w kuchni. Smażenie ryby nie trafia do zasłon, kanapy ani do pokoju, w którym ktoś pracuje zdalnie.
• Cisza w salonie. Okap, zmywarka i mikser nie zagłuszają rozmowy ani telewizora.
• Bałagan za drzwiami. Brudne garnki i nieposkładane ścierki nie są widoczne dla gości.
• Skupienie przy gotowaniu. Dla wielu osób gotowanie w samotności to odpoczynek.
• Swoboda stylu. Kuchnia może wyglądać zupełnie inaczej niż salon, np. rustykalnie przy salonie w stylu art déco.
• Więcej ścian na zabudowę, a więc więcej szafek i blatu.

Wady kuchni zamkniętej

• Gotujący jest sam. Trudniej rozmawiać z gośćmi i pilnować dzieci bawiących się w salonie.
• Więcej przygotowań przed przyjęciem. Żeby posiedzieć z gośćmi, trzeba przygotować prawie wszystko wcześniej.
• Mniej światła. Kuchnia ma tylko własne okna, a mała kuchnia bywa ciemna i ciasna.
• Mniej miejsca na wspólne posiłki, chyba że kuchnia jest duża i zmieści stół.

Z naszego doświadczenia większość klientów wybiera kuchnię otwartą lub półotwartą. Kuchnie zamknięte robimy rzadko, ale gdy pomieszczenie jest duże, potrafią być najwygodniejszym miejscem w domu.

Zalety i wady kuchni półotwartej

Kuchnia półotwarta to kompromis. Część dzienna i kuchnia są ze sobą połączone, ale granica między nimi jest wyraźna. Zalety:

• kontakt wzrokowy i rozmowa z domownikami podczas gotowania;
• część bałaganu znika za wyspą, barkiem lub regałem;
• dodatkowy blat albo miejsce do jedzenia, jeśli granicą jest wyspa lub barek;
• więcej światła niż w kuchni zamkniętej.

Wady:

• zapachy i hałas nadal przenikają do salonu, więc okap musi być wydajny i cichy;
• przegroda zabiera trochę miejsca;
• styl kuchni i salonu musi do siebie pasować.

Kuchnia zamknięta czy półotwarta: dla kogo który układ

Kuchnia zamknięta sprawdzi się, gdy:

• gotujesz codziennie i dużo, często z intensywnymi zapachami;
• ktoś w domu pracuje lub odpoczywa w części dziennej;
• chcesz innego stylu w kuchni niż w salonie;
• pomieszczenie jest na tyle duże, że zmieści też stół.

Kuchnia półotwarta sprawdzi się, gdy:

• chcesz rozmawiać z domownikami przy gotowaniu;
• masz małe dzieci i chcesz mieć je na oku;
• lubisz przyjmować gości, ale nie chcesz pokazywać całego blatu roboczego;
• potrzebujesz dodatkowego blatu lub miejsca na szybkie śniadanie.

Jak urządzić kuchnię zamkniętą ze starego drewna

Zamknięta kuchnia nie musi być ciasna ani ciemna. Kilka zasad, które stosujemy w projektach:

• Stół lub wyspa w środku. Jeśli pomieszczenie pozwala, miejsce do jedzenia sprawia, że kuchnia staje się częścią życia domu, a nie tylko zapleczem.
• Jasne lub przeszklone drzwi. Przeszklenie wpuszcza światło z korytarza czy salonu, a nadal zatrzymuje zapachy.
• Zabudowa do sufitu. Ściany kuchni zamkniętej to okazja na dużo schowków, także spiżarnię.
• Własny styl. Kuchnia za ścianą może być bardziej rustykalna niż salon. Stare drewno łączy się z wieloma stylami, więc zmiana stylu między pokojami nie musi oznaczać zgrzytu.
• Dobre światło robocze nad blatem, bo okien jest zwykle mniej niż w części dziennej.

Jak oddzielić kuchnię półotwartą meblami ze starego drewna

Regał ażurowy jako ścianka

Regał bez pleców, kredens albo komoda wyznaczają granicę kuchni, a jednocześnie przepuszczają światło i nie przerywają rozmowy. Robimy je ze starego drewna w różnych wysokościach i gęstości półek, z powierzchnią naturalną albo z rdzenia belki, także z elementami metalu z odzysku. Od strony kuchni mogą trzymać naczynia, od strony salonu książki i ceramikę.

Barek ze starego drewna

Barek to blat, który przedłuża zabudowę kuchenną albo wznosi się nad nią. Może być półwyspem, częścią wyspy albo osobnym meblem. Służy jako dodatkowy blat roboczy, miejsce na śniadanie i kawę, a przy przyjęciu jako stół na przystawki. Wyższy blat od strony salonu zasłania przy okazji to, co dzieje się na blacie roboczym. Wymiary blatu barowego i miejsca na nogi podajemy w poradniku wymiary w kuchni.

Hokery z metalu z odzysku

Przy wysokim barku potrzebne są hokery. Robimy je ze starego drewna, z drewna i metalu, a także w całości z metalu z odzysku, z siedziskami z dawnych ciągników. O hokerach warto zdecydować już przy projekcie, bo od ich liczby zależy długość barku. Wytyczne NKBA przewidują 61 cm szerokości blatu na każdą siedzącą osobę.

Wyspa kuchenna

Wyspa to najczęstsza granica w kuchni półotwartej i wybiera ją większość naszych klientów. Może mieć zlew, płytę albo sam blat roboczy, a pod blatem szuflady lub sprzęt w zabudowie. Pozwala gotować twarzą do domowników, a nie plecami. Daje też dodatkowe schowki, co przydaje się, gdy duże okna nie pozwalają na szafki wiszące. Ile miejsca zostawić wokół wyspy, opisujemy w tekście o wymiarach w kuchni.

Wentylacja i przepisy w obu układach

Warunki techniczne dla budynków dopuszczają w mieszkaniu wielopokojowym aneks kuchenny w pokoju dziennym pod warunkiem zapewnienia w nim wentylacji (§ 93 ust. 4). Okap w kuchni lub aneksie podłącza się do odrębnego przewodu kominowego (§ 93 ust. 5). Aktualne wymagania dla Twojego budynku potwierdzi projektant.

W kuchni półotwartej okap ma większe znaczenie niż w zamkniętej. Badania Lawrence Berkeley National Laboratory pokazały, że okapy wyłapują wyraźnie mniej zanieczyszczeń z przednich palników i przy najniższym biegu. Głośność okapu sprawdzisz na unijnej etykiecie energetycznej, która podaje poziom hałasu w decybelach. Więcej o ograniczaniu zapachów i hałasu piszemy we wpisie o kuchni otwartej na salon.

Najczęściej zadawane pytania

Czym różni się kuchnia półotwarta od aneksu kuchennego?

Aneks to kuchnia w części pokoju, zwykle bez żadnej przegrody. Kuchnia półotwarta ma wyraźną, choć niepełną granicę: wyspę, barek, regał albo ściankę z otworem.

Czy kuchnię zamkniętą można później otworzyć?

Często tak, ale zanim zburzysz ścianę, sprawdź z konstruktorem, czy nie jest nośna, i zaplanuj przeniesienie instalacji oraz wentylacji.

Czy w kuchni półotwartej potrzebny jest mocniejszy okap?

Potrzebny jest okap dobrze dobrany do płyty, z wyciągiem na zewnątrz, możliwie szeroki i cichy. Zapachy i para trafiają tu do części dziennej, więc różnicę czuć bardziej niż w kuchni zamkniętej.

Która kuchnia sprawdzi się w małym mieszkaniu?

Zwykle półotwarta albo otwarta, bo optycznie powiększa wnętrze i korzysta z okien salonu. Kuchnia zamknięta w małym mieszkaniu bywa ciasna i ciemna, chyba że ma własne duże okno.

Czym oddzielić kuchnię od salonu bez ściany?

Wyspą, barkiem, ażurowym regałem, przeszkloną ścianką albo zmianą podłogi i belką na suficie w miejscu dawnej ściany.

Zaplanuj kuchnię ze starego drewna

Wyspy, barki, regały i hokery robimy na wymiar. Zobacz kuchnie na zamówienie i hokery i taborety, przeczytaj o meblach na wymiar albo napisz do nas. Od czego zacząć cały projekt, podpowiadamy w poradniku jak zaprojektować kuchnię.

Źródła

1. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, tekst jednolity Dz.U. 2022 poz. 1225.
2. Kitchen Planning Guidelines with Access Standards, National Kitchen & Bath Association (NKBA), wydanie oparte na IRC 2015, plik z 2022 r.
3. Pollutant Removal Efficiency of Residential Cooking Exhaust Hoods, B. C. Singer i in., Lawrence Berkeley National Laboratory (LBNL-4902E), 2011.
4. Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) nr 65/2014 w odniesieniu do etykiet efektywności energetycznej dla domowych piekarników i okapów nadkuchennych, Komisja Europejska, 2014.