Wyroby ze starego drewna: co powstaje w manufakturze Regalia

Ze starego drewna z rozbiórek powstają trzy grupy wyrobów: meble (stoły, komody, konsole, biurka, łóżka, krzesła), materiały do wykończenia wnętrz (deski ścienne i podłogowe, belki, blaty, drzwi, parapety, stopnie schodów) oraz drobne dodatki, takie jak półki, ramy, skrzynki czy podstawki. W manufakturze Regalia robimy je wszystkie z drewna, które ma zwykle 100 i więcej lat. Poniżej pokazujemy, co z niego powstaje i gdzie znaleźć poszczególne wyroby w sklepie.

Z czego powstają wyroby: belki, płazy i deski z rozbiórek

Surowiec odzyskujemy z rozbiórek siedlisk, stodół, spichlerzy i młynów oraz z remontów zabytkowych budynków. Rozbieramy tylko budynki, których nie da się już uratować. Z jednej rozbiórki mamy różny materiał, a każdy nadaje się do czegoś innego.

• Belka konstrukcyjna z wnętrza budynku przez dziesiątki lat nabierała patyny i spękań. Daje charakter meblom ręcznie ciosanym i rżniętym.
• Płaz, czyli belka z zewnętrznej ściany, ma rowki wyżłobione przez deszcz, wiatr i słońce.
• Rdzeń belki pochodzi z jej środka. Jest jaśniejszy i bardziej regularny, dobrze sprawdza się na blatach.
• Stare deski ze ścian szczytowych i stodół mają kolor wypalony przez słońce: od jasnego brązu po srebrną szarość.

Szczegółowo opisujemy to we wpisie o rodzajach powierzchni starego drewna. Zasada jest prosta: nie ścinamy, nie niszczymy, nie postarzamy. Odzyskujemy, oczyszczamy i dajemy drewnu nowe zastosowanie.

Meble ze starego drewna

Stoły i stoliki

Stołów mamy w sklepie najwięcej. Pierwszy stół z manufaktury powstał z dębu z Puszczy Białowieskiej, z domu, w którym mieszkało kilka pokoleń. Od tamtej pory robimy stoły prostokątne i okrągłe, na drewnianych nogach, toczonych albo na podstawach z metalu z odzysku. Zdarzają się też nietypowe projekty: stół z blatem ze starych drzwi z początku XX wieku, z ręcznie kutym zawiasem, albo stolik kawowy ze stopni schodów spichlerzowych, „wydeptanych” przez dziesiątki lat. Gotowe modele znajdziesz w kategorii stoły ze starego drewna.

Komody, szafki i regały

Z rdzenia belek i starych desek robimy komody z szufladami, szafki RTV, szafki łazienkowe i regały. Jednym z bardziej nietypowych wyrobów była szafka w formie pieńka z belek odzyskanych z XIX-wiecznego budynku. Pokazuje, że stare drewno dobrze wygląda także w nowoczesnym, minimalistycznym wnętrzu. Zobacz kategorię komody i szafki ze starego drewna.

Konsole i biurka

Konsola to wąski stolik pod ścianę: do przedpokoju, za kanapę albo jako dostawka do stołu. Robimy je z samego drewna albo z metalem, np. z elementem starej maszyny do szycia. Stare drewno łączymy z metalem z odzysku od lat, od czasu, gdy nie było to jeszcze modne. Z tych samych materiałów powstają biurka z szufladami i na metalowych podstawach.

Łóżka, krzesła i ławki

Do sypialni robimy łóżka z ręcznie ciosanych belek, wezgłowia ze starych desek i szafki nocne. Do jadalni i kuchni krzesła, taborety, hokery i ławki. Stare drewno jest twarde, więc dobrze znosi codzienne siadanie i przesuwanie.

Deski, belki i blaty do wykończenia wnętrz

Stare drewno nie musi być meblem. Często trafia na ściany, sufity i podłogi, a z niego robimy też blaty kuchenne i łazienkowe.

Stare deski na ścianę i sufit

Deski sprzedajemy w kilku odmianach, np. wypalone przez słońce w różnych odcieniach, spod strzechy albo baleyage. Na ścianie tworzą ciepłe tło, a przy okazji chronią ją przed obiciami. Zobacz kategorię stare deski, a o samym montażu przeczytasz w poradniku jak montować stare deski na ścianie.

Stare belki

Belki montuje się na suficie, wtapia w ścianę albo robi z nich ramy wokół wnęk i nadproża. Ręcznie ciosana belka ma ślady siekiery i gniazda po dawnych połączeniach ciesielskich. Pomysły na ich wykorzystanie zbieramy we wpisie o starych belkach i deskach we wnętrzu.

Blaty i deski podłogowe

Blaty robimy z rdzenia belki, ze starej powierzchni ręcznie rżniętej lub ciosanej, traczowanej albo ze starych dech. Pasują do kuchni, łazienki i na parapety. Deski podłogowe z rdzenia starych belek mają pióro i wpióro, a po strukturyzacji czuć pod stopami słoje drewna. Zobacz blaty ze starego drewna.

Drzwi, parapety i schody na zamówienie

Drzwi ze starych desek, drzwi przesuwne na szynie, parapety z płazu i stopnie schodów robimy na wymiar, pod konkretne wnętrze. Kiedy takich elementów jest w domu dużo, mówimy już o wykończeniu całego wnętrza. Tak pracujemy przy kompleksowych wnętrzach ze starego drewna.

Dodatki: półki, ramy, skrzynki i drobne przedmioty

Nie wyrzucamy nawet krótkich kawałków drewna. Z nich powstają mniejsze wyroby:

• półki, np. ze stuletniej, ręcznie ciosanej belki z widocznymi gniazdami i czopami po dawnych połączeniach,
• ramy do luster i obrazów, także ze starych okien,
• skrzynki, które służą jako pojemnik, półka albo niski stolik,
• drabiny i wieszaki na ręczniki, ubrania i kurtki,
• tace, podstawki i organizery na biurko i do kuchni.

Wszystkie znajdziesz w kategorii wystrój wnętrz.

Metal i cegła z odzysku w wyrobach

Wiele wyrobów łączy stare drewno z innymi materiałami z rozbiórek. Kute zawiasy stają się uchwytami, pręty i części maszyn rolniczych podstawami stołów, a kawałek szyny prowadnicą drzwi przesuwnych. Opisujemy to we wpisie o metalu z odzysku w meblach. Ze starej cegły tniemy płytki na ściany i podłogi.

Wykończenie: olejowosk zamiast lakieru

Wszystkie wyroby zabezpieczamy naturalnym olejowoskiem na bazie odnawialnych olejów (m.in. słonecznikowego, lnianego, sojowego i z ostu) oraz wosków carnauba i candelilla. Olejowosk ma atest do kontaktu z żywnością. Wnika w drewno i chroni je przed ścieraniem, wilgocią i plamami. Według Wood Handbook oleje schnące wnikają w drewno i po utwardzeniu tworzą barierę dla wody, a wykończone drewno łatwiej utrzymać w czystości niż surowe.

W litym starym drewnie nie ma płyty klejonej. Komisja Europejska uznała, że płyty drewnopochodne i meble z nich są głównym źródłem formaldehydu w powietrzu wnętrz, i od 6 sierpnia 2026 r. ograniczyła jego emisję z takich wyrobów (rozporządzenie (UE) 2023/1464).

Pielęgnacja jest prosta: co 3 - 6 miesięcy przecierasz mebel olejowoskiem. Opisujemy to na stronie pielęgnacja mebli.

Dlaczego warto wybrać wyroby z drewna z odzysku

Do zrobienia żadnego z tych wyrobów nie ścięliśmy drzewa. Używamy drewna, które po rozbiórce najczęściej trafiłoby do pieca. Unijna dyrektywa o odpadach stawia ponowne użycie przed recyklingiem i spalaniem z odzyskiem energii (dyrektywa 2008/98/WE). To ma znaczenie, bo odpady budowlane i rozbiórkowe stanowią ponad jedną trzecią wszystkich odpadów w UE (Komisja Europejska).

Najczęściej zadawane pytania

Co można zrobić ze starego drewna?

Praktycznie wszystko, co robi się z drewna: meble, blaty, deski ścienne i podłogowe, drzwi, schody, parapety, ramy, półki i drobne dodatki. Ograniczeniem jest wymiar materiału, a nie pomysł.

Czy wyroby ze starego drewna pasują do nowoczesnego wnętrza?

Tak. Stare drewno dobrze kontrastuje z betonem, szkłem, bielą i szarością. W minimalistycznym wnętrzu jeden mebel ze starego drewna często staje się głównym akcentem.

Ile kosztują wyroby ze starego drewna?

To zależy od rodzaju wyrobu, wymiaru i gatunku. Ceny przykładowych mebli i to, z czego się składają, pokazujemy we wpisie o cenach mebli ze starego drewna.

Czy można zamówić wyrób ze starego drewna na wymiar?

Tak. Meble, blaty, drzwi czy schody robimy na wymiar. Doradzimy rodzaj drewna i powierzchni pod konkretny projekt.

Przejrzyj meble ze starego drewna w sklepie, a jeśli masz własny pomysł, sprawdź, jak zamówić mebel na wymiar, albo napisz do nas.

Źródła

1. Chapter 16: Finishing wood, C. G. Hunt, Wood Handbook (FPL-GTR-282), Forest Products Laboratory, USDA Forest Service, 2021.
2. Rozporządzenie Komisji (UE) 2023/1464 w sprawie formaldehydu i substancji uwalniających formaldehyd, Komisja Europejska, 2023.
3. Dyrektywa 2008/98/WE w sprawie odpadów, Parlament Europejski i Rada UE, 2008.
4. Construction and demolition waste, Komisja Europejska, DG Environment.